23.03.2019 - 31.03.2019

Boekenweek

Het thema van de Boekenweek 2019 is bekend: De moeder de vrouw. Jan Siebelink schrijft het Boekenweekgeschenk. Zijn Boekenweektournee zit helaas al vol. Murat Isik, de schrijver van het Boekenweekessay en winnaar van de Libris Literatuurprijs, kan nog tot september worden aangevraagd, daarna wordt besloten welke verzoeken hij kan honoreren.

Maar er zijn nog tientallen andere auteurs die wel raad weten met dit thema, want ‘de moeder’ is een zeer populair personage in de Nederlandse literatuur. Veel schrijvers schreven boeken over hun eigen moeder, denk aan Adriaan van Dis, Ronald Giphart, Hugo Borst, Jan Siebelink, Yvonne Keuls, Tom Lanoye, Mensje van Keulen, Annemarie Oster, Marion Bloem, Ernest van der Kwast en Kader Abdolah.

Daarnaast zijn er auteurs die schrijven over het (groot)moederschap, zoals Marjan Berk , Aaf Brandt Corstius, Heleen van Royen, Elke Geurts, Aaltje van Zweden, Stine Jensen en Roos Schlikker.

Dan zijn er nog auteurs die schrijven over hun grootmoeders en overgrootmoeders: Laura Starink, Rosita Steenbeek, Judith Koelemeijer, Suzanna Jansen en Nelleke Noordervliet.

Anja Meulenbelt en Annegreet van Bergen schreven over de veranderende rol van moeders en vrouwen in het algemeen na de Tweede Wereldoorlog.

En tot slot zijn er ontelbaar veel verhalen en romans waarin de moeder een prominente rol speelt, bijvoorbeeld in het werk van Rob van Essen, Marjolijn van Heemstra, Auke Hulst en Roos van Rijswijk.

Kortom: met het thema ‘De moeder de vrouw’ kunt u veel kanten op. Deze en meer auteurs vindt u hier, selecteer bijvoorbeeld de campagne 'Boekenweek'.
 

Hieronder een kleine greep

Markus van der Graaff debuteerde in 2018 met de roman Mijn moeder en haar zoon. De moeder van Marius weet precies hoe het leven in elkaar steekt: haar opvoeding is onovertroffen, als verloskundige heeft zij eigenhandig een nieuwe generatie ter wereld gebracht en er gebeurt niets in haar omgeving of zij heeft het in gang gezet of er een stem in gehad. Haar zoon kijkt en luistert ernaar, en weet tenslotte zijn eigen positie te bepalen. Een roman over het moederschap als scheppende kracht.

Jannah Loontjes schrijft in haar romans Wie weet en Misschien wel niet over het moederschap en de schuldgevoelens die erbij komen kijken, met name als de kinderen klein zijn en de hoofdpersonages zich altijd te kort voelen schieten. Ook schrijft ze over de vreemde opmerkingen en misverstanden tussen moeders en hun kinderen.

Judit Neurink woont sinds 2008 voornamelijk in Irak. In dat land wordt anders omgegaan met moeders dan in Nederland, ze worden behandeld als halve heiligen. Moeders krijgen veel respect en dat geldt over het algemeen voor oudere vrouwen. In het Midden-Oosten hebben veel vrouwen grote gezinnen en al het werk in huis komt op hun schouders neer. Het zijn zware levens, maar daar krijgen ze wel wat voor terug: respect, gezelligheid en zorg, zeker als ze oud zijn.

Lidewijde Paris maakt special door de Boekenweek de lezing Hoe lees ik moeders & vrouwen in de literatuur? In deze lezing gaat Lidewijde Paris op onderzoek uit naar alles wat met het thema van de Boekenweek te maken heeft: vrouwen als schrijvers, als lezers en als personages, moeders & dochters (en een beetje vader & zonen – en het verschil tussen die twee combinaties), antwoorden op vragen als: schrijven vrouwen anders dan mannen? En dan natuurlijk als vanzelf: lezen ze anders? Poëzie & proza, beeldende kunst & opera, advertenties & humor... alles gebruikt Lidewijde om haar verhaal tot de verbeelding te laten spreken en uiteraard leest ze veel voor en komen er veel leestips langs.

Manon Uphoff schrijft vaak over de relaties tussen moeders en hun zoons of dochters, onder meer in de novellen De vanger, De bastaard en De ochtend valt en in de verhalenbundel De zoetheid van geweld wemelt het van de moeders. Ook in haar nog te verschijnen roman Vallen is als vliegen speelt de moeder een stevige rol. Tot slot: in haar essay De blauwe muze (over tv-series) gaat een heel hoofdstuk over het moederschap als maatschappelijke rol. 

Josha Zwaan beschreef in Parnassia de gevolgen van de worsteling van de hoofdpersoon met de eigen identiteit op het moederschap. In Zeevonk en Dwaallicht werkte zij de invloed van trauma op moederschap verder uit. In Zijspoor (autobiografische non-fictie) vertelt ze hoe het is om moeder te zijn van een ernstig zieke zoon. Saturnusplein 3 (2018) is gebaseerd op een waargebeurd verhaal over een jonge vrouw, Lies, die in de jaren 30 trouwt met een joodse communist. In 1943 wordt haar man gefusilleerd en Lies en haar kinderen moeten onderduiken. Na de oorlog blijft ze fanatiek communistisch en komt daardoor in een steeds grote isolement. Haar eenzaamheid en verbittering maken haar tot een zwijgende en harde moeder die van slachtoffer dader wordt en tenslotte haar eigen kind misbruikt. 

Rosita Steenbeek schrijft vaak over vrouwen en moeders. In Rose portretteert ze haar grootmoeder, die in de zware oorlogsjaren de rust bewaart. In het boek gaat het ook over de moeder van Rose, die een voorbeeld voor haar was, en over haar dochter, de moeder van Rosita, die een belangrijke bron was voor het boek. In Intensive care beschrijft Rosita het ongeluk dat zij en haar moeder ternauwernood overleefden en de maanden dat ze samen in het ziekenhuis lagen. In Ander licht is de 17e-eeuwse schilderes Alida Withoos de hoofdpersoon en in Wie is mijn naaste? beschrijft ze over sterke Syrische vrouwen en moeders in vluchtelingenkampen.

Al deze schrijvers kunnen bij ons aangevraagd worden. Wilt u graag een persoonlijk advies? Bel of mail met de afdeling volwassen.

Lees meer over deze campagne op boekenweek.nl.